Alle proefjes

Bodembedekking kan zonlicht, warmteopslag en warmtestroom door een dak veranderen. Potgrond en stenen zijn verschillend van kleur, massa en vochtgehalte; dat kan allemaal meespelen. Dit model toont dus een mogelijk temperatuurverschil, niet het afzonderlijke effect van planten.

Een langer touw heeft een grotere baan af te leggen en kan trager draaien; een heel kort touw kan gemakkelijker achter je voeten blijven haken. De beste lengte hangt ook af van de springer, diens lengte en oefening.

De stembanden trillen als lucht ertussen stroomt. Andere trillingssnelheden geven andere toonhoogten. Ieders comfortabele bereik verschilt en kan zelfs binnen één dag veranderen door vermoeidheid of oefening.

Twee bijna samenvallende rijtjes streepjes versterken en verzwakken elkaar op verschillende plekken in het beeld. Je ziet daardoor een nieuw, veel grover patroon: een moirépatroon. De afstand tussen de banden hangt af van hoe je de linialen draait.

Golfjes verplaatsen zandkorrels. Een uitstekende groep stenen kan een deel van de golfbeweging onderscheppen, zodat vlak erachter minder zand wegspoelt. Water kan echter om de stenen heen stromen en op een andere plek juist zand meenemen.

Een reflector stuurt veel invallend licht terug naar ongeveer de richting waar het vandaan kwam. Daarom valt hij vooral op als je vlak bij de lichtbron staat. Wit papier verspreidt licht in veel richtingen en donker papier kaatst minder licht terug.

Geluid is een trilling die zich door lucht en voorwerpen verplaatst. Een afsluitende beker houdt een deel tegen of weerkaatst het; zachte materialen kunnen sommige trillingen dempen. Kieren, geluidshoogte en de meetplek veranderen de uitkomst.

Zenuwuiteinden in de vingertop merken kleine hoogteverschillen op. Een getekende stip zonder voelbaar reliëf geeft die tastinformatie niet. Braille gebruikt vaste patronen van voelbare stippen, maar die moet je ook leren herkennen.

Dezelfde zwaartekracht werkt op het figuur, maar brede schoenen verdelen zijn gewicht over een groter oppervlak. Op elk klein stukje bloem komt dan minder druk. De bloem kan daardoor een minder diepe afdruk krijgen, afhankelijk van hoe los ze ligt.

De doos onderbreekt de bewegende lucht. Achter de doos kunnen wervelingen ontstaan, waardoor de strook minder regelmatig beweegt dan in de vrije luchtstroom. Ook tocht in de kamer kan de beweging beïnvloeden.

Tussen grote en kleine korrels zitten openingen van verschillende afmetingen. Daardoor stroomt water niet bij elk monster even snel weg. Een deel blijft tussen korrels of in het filter hangen; een verstopte filter kan de uitkomst sterk veranderen. Dit is een model, geen echte tuinaarde.

De schubben bestaan uit lagen houtachtig materiaal die niet evenveel uitzetten als ze water opnemen. Daardoor buigt een schub bij nat weer vaak naar binnen en bij drogen weer naar buiten. Niet iedere dennenappel reageert even snel.